[isoskeisos]

ESP kısaltmasını son zamanlarda daha sık duymaya ve görmeye başladığınıza eminim.


Neyin nesi olduğunu bilenleriniz elbette vardır. Bir de hiç yahut ucundan bilenleriniz... İşte biz sizlere de anlatalım istedik bu harika sistemi...

Öyle zamanlar olur ki, siz kendiliğinizden istemeseniz bile, aracınız sizi dinlemez. Hele de virajlı bir yola süratli girmişseniz, hele de yerde kar varsa, yahut önünüze aniden kavlar, tavuklar fırlamış, siz de direksiyonu aniden kırmışsanız... Böyle durumlarda otomobilinizde meydana gelen, bazen tehlike boyutlarına ulaşabilecek bu halin adına genel olarak "oversteering" denir. Önüne geçebilmeniz, yahut bu durumdan zararsız bir şekilde sıyrılmanız ise şansın yanında kuvvetli bir otomobil hakimiyeti gerektirir. Ancaak, varsayalım şansınız yaver gitmedi, yahut siz, bu durumun önüne geçecek kadar kendinizi profesyonel hissetmediniz. Ya da oldu ki, aracınız sizden aldığı emirleri yerine getirecek kadar marifetli değil. Ne yaparsınız?

İşte, başta Mercedes olmak üzere birçok üretici firma, bu gibi durumları şansa ve ustalığa bırakmamak amacıyla, ESP denilen bir sisteme başvurmayı tercih etti. Açılımını söylersek Electronic Stability Program... Türkçesini deyiverecek olursak da Elektronik Stabilite Programı. Türkçesi de pek açıklayıcı olmamış gibi görünüyorsa, o halde biz açıklamamıza devam edelim...


ABS kadar gerekli


Bu sistem, sensör yani algılayıcılarla çalışan akıllı bir şey. Hem direksiyonun hareketlerini, hem de gaz pedalının konumunu inceleyen bir dolu algılayıcı ile birlikte görev yapıyor. Daha doğrusu onlardan aldığı bilgileri değerlendirip, ona göre hareketlerini ayarlıyor. Görevi ise gerekli durumlarda devreye girip, az önce sözünü ettiğim durumlarda aracın istenmeyen bir pozisyona düşmesini önlemek. Yani ani girilen bir virajda, ani yapılan direksiyon hareketlerinde (bir engel veya bir cisimden aniden kaçmak isterken) aracın kayarak kontrolden çıkmasını, dolayısıyla da kaza yapmasını veya yoldan çıkmasını engellemekle görevli.

Şayet aracın direksiyonunu ani hareketlerle çevirmişseniz, aracın o anki devri, bu virajı dönmenize uygun değilse, ESP "Ben buradayım" diyerek duruma müdahale ediyor. Ne yapıyor? Motor işletim sistemine müdahale ederek tekerleklere ayrı güçler verilmesini sağlıyor. Fren sistemine hükmederek, her tekerleğe ayrı ayrı basınç gönderilmesini, ayrı şiddetlerde fren yapılmasını sağlıyor. Böylece araç, hızlı girilen bir virajda savrulmayıp, çizgide kalıyor. Ani engelden kaçma hareketlerinde yine kolayca çizgisine kavuşuyor.

Birçok lüks markada artık standart haline gelen bu sistem, artık küçük sınıfta ve dengesi kolayca bozuluverecekmiş gibi görünen araçlara da takılıyor tabii. Bazen isteğe bağlı olarak, ek bir bedelle takılan sistem, neredeyse "ABS kadar gerekli" denebilir. Aklınızda bulunsun...
ALINTIDIR

[isoskeisos]

ESP NEDİR, HANGİ KISIMLARDAN OLUŞUR?
Her araçta olması gereken, ama olmayan bir şeydir .

İngilizce “Electronic Stability Program” kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir kısaltmadır ESP. Türkçe’ye “Elektronik Stabilite Programı” olarak çevirebiliriz. Stabilite ise sağlamlık, denge, kararlılık manalarında kullanılabilir.

ESP’yi aslında tek başına bir sistem gibi düşünmemek lazımdır. ABS (Kilitlenmeyi önleyen fren sistemi) ve TCS (veya ASR) (Patinaj önleme sistemi) ikisi birlikte ESP sistemine destek verirler. Yani ABS ve TCS olmadan bir araçta ESP’nin varlığından söz edilemez.

ESP aşağıdaki elektronik algılayıcılar ve parçalardan oluşur



TCS‘Yİ OLUŞTURAN PARÇALAR


Öncelikle şunu belirtmekte fayda var: TCS olan bir araçta ABS var demektir. Bunun birinci sebebi TCS sistemi ABS’nin kullanmış olduğu teker hız algılayıcılarını kullanır. İkinci sebebi ise TCS’nin çalışmak için ABS’ye ihtiyaç duymasıdır.


Aşağıdaki şekilde TCS ve ABS parçalarının yerleri gösterilmektedir



TCS’nin ABS’nin kullandığı teker hız algılayıcılarını kullandığını söylemiştik. TCS bunlar sayesinde çekişin olduğu araç tekerlerinin hangisinin patinaja girdiğini anlayabilir.

Bu algılama işleminden sonra ilgili tekerin hızını düşürmek suretiyle patinajı önler.


MERAK EDİLENLER

Aşağıda merak edebileceğinizi düşündüğümüz sorulara cevap bulacaksınız.


Arabamda ESP varsa, ABS de var mı demektir?


Evet. Çünkü ESP, ABS ile birlikte koordineli olarak çalışır.



Arabamda ESP yok taktırabilir miyim?


Olabilir. Fakat ESP bir çok algılayıcı ve elektronik parçadan meydana gelmektedir. Bütün bunların uzman kişiler tarafından aracın farklı bölgelerine takılması gerekmektedir.

Bu da size biraz pahalıya patlayabilir. Pratikte kolay ve ekonomik olanı ise aracın üretimi esnasında bunların üretici firma tarafından takılmasıdır.


ESP’ye niye ihtiyacım olsun ki?

ESP aracınızın kritik durumlarda savrulmasını ve kaza yapmasını önler. Güvenliğiniz için faydalıdır.


ESP sisteminin asıl amacı araçlarda olabilecek şase hatalarının kapatmak mıdır?

Hayır. ESP’nin görevi aracınızın kritik durumlarda güvenliğini sağlamaktır.

Aracın şase sisteminin iyi olması, tabi ki aracın daha güvenli olması ve konforlu sürüşe sahip olması demektir, ama ESP sistemi ekstra güvenlik sağlar, hataları örtbas etmez.


Arabamda ESP varsa sürüş sitilimi değiştirmem gerekir mi?

Hayır gerekmez. ESP size destek için ve konforlu sürüş için vardır. Sizin yeterli olamayacağınız kritik durumlarda devreye girer.

ESP hangi durumlarda hangi tekere fren uygular?

Birinci durum: Aracın ileriye doğru yanal olarak düz bir çizgi üzerinde kaydığı zamanlar, arka tekere fren uygulanır.

Araç sola gitmek istiyorsa sol arka tekere, sağa gitmek istiyorsa sağ arka tekere fren uygulanır.

İkinci durum: Araç arkası savrulacak şekilde dönme hareketi yapmaya başlarsa, ön tekerlere fren uygulanır.

Bu tekerler savrulmanın dış tarafında olan ön tekerlerdir.

(ALINTIDIR ) Kaynak : http://soylenasil.com dan alınmıştır.

[topaloglu]

Peki ASR ya da ABS varsa illaki ESP de vardır denebilir mi? Ya da 2011-2012 fiorino dizel otomatiklerde ESP olup olmadığını nasıl anlarız. Araç satın almak istiyoruz, satıcıların hepsi ESP yi bilmiyor ama 'aracım en full model mutlaka vardır' deyip geçiştiriyor. ESP li olup olmadığını nasıl anlarız ?

[TURUNCU 16]

Asr tuşu varsa vardır ESP& ASR


iPhone 'den Tapatalk aracılığı ile gönderildi

[mrt03mrt]

Bulursaniz espli alin. Siddetle tavsiyemdir.

GT-I9190 cihazımdan Tapatalk kullanılarak gönderildi

[topaloglu]

Asr tuşu varsa vardır ESP& ASR


iPhone 'den Tapatalk aracılığı ile gönderildi

Çok teşekkür ederim. Aldıktan sonra mutlaka yorumları belirteceğim.

[topaloglu]

Teşekkürler

[ankarasinan]

arkadaşlar aracımı aldım lakin asr tuşu yok ortalıkta, esp olduğununda sanmıyorum. beynimden vurulmuşa döndüm resmen 43milyar verdim en fulü dediler herşey var dediler lakin öyle değil. sizce ne yapabilirim.

[mrt03mrt]

Hayirli olsun aracin. Ama hic bise yapamazsin. Asr esp hill holder paket halinde ve diskler dahil degisim gerektirir. Benim aracim fabrikasyon esp li. Full+full dediklerinden

GT-I9190 cihazımdan Tapatalk kullanılarak gönderildi

[bbuldas]

Benide en full dediler ama birak esp yi 95 bile degil ve konustugumuz forumdaki arkadaslar ayni sekilde madur

GT-I8150 cihazımdan Tapatalk 2 ile gönderildi